Peygamberimiz (sav)'in döneminde çevresinde bulunan insanların bazılarının görgü ve kültür seviyeleri düşüktü. Bu kişilerin ince düşünceli olmadıkları, rahatsızlık verebilecek tavırları hesaplayamadıkları bazı ayetlerden anlaşılmaktadır. Örneğin evlere ön kapılarından değil de arka kapılarından girdikleri, Peygamberimiz (sav)'in evine yemek saatinde geldikleri ya da uzun uzun konuşup Peygamber Efendimizin vaktini aldıkları ayetlerde bildirilmektedir. Peygamberimiz Hz. Muhammed (sav) ise, son derece ince düşünceli, nezaketli, sabırlı, bu kişilere hoşgörü ile yaklaşan, içli ve çok medeni bir insandır. Çevresindeki kişilerin rahatsızlık verici tavırlarını her zaman güzellikle uyarmış, onların gönüllerini almış ve büyük bir sabır ve emekle onları eğitmiştir. Ve bu ahlakıyla da tüm müminlere çok güzel bir örnek olmuştur.
Sonsuz merhamet ve şefkat sahibi olan Rabbimiz, Peygamberimiz (sav)'e bu konuda da yardımcı olmuş, onu ayetleri ile desteklemiştir. Bu konudaki ayetlerden biri şöyledir:
Ey iman edenler (rastgele) Peygamberin evlerine girmeyin, (Bir başka iş için girmişseniz ille de) yemek vaktini beklemeyin. (Ama yemeğe) çağrıldığınız zaman girin, yemeği yiyince dağılın ve (uzun) söze dalmayın. Gerçekten bu, peygambere eziyet vermekte ve o da sizden utanmaktadır; oysa Allah, hak(kı açıklamak)tan utanmaz. (Ahzab Suresi, 53)
Sahabelerin birçok rivayetinde de Peygamber Efendimizin nezaketli, ince düşünceli tavırlarına örnek verilmektedir. Peygamber Efendimiz, hem bir peygamber olması, hem de bir devlet başkanı olması itibariyle, her kesimden insanla sürekli irtibat halinde olmuş; devlet ve kabile reislerinden zengin kimselere, fakir, zayıf, kimsesiz yetimlerden kadın ve çocuklara kadar herkesle görüşmüştür. Tüm bu sosyal yapıları, yaşayış tarzları, huyları, alışkanlıkları birbirinden tamamen farklı olan insanlarla, her alanda iyi bir diyalog kurmuş, hepsinin gönlünü hoş tutmuş, her birine karşı nezaketli, anlayışlı, sabırlı ve güzel bir tavır göstermiştir. Hz. Ayşe (ra), "Resulullahtan daha güzel ahlâka sahip hiç kimse yoktur. Ashabından ve ailesinden birisi kendisine seslenince, 'Buyurun' diye karşılık verirdi. Bu sebeple Allah, ona, 'Sen yüksek bir ahlâk üzeresin' buyurmuştur" diyerek Peygamber Efendimizde gördüğü güzel ahlakı anlatmıştır.(Tirmizi; Huccetü'l İslam İmam Gazali, İhya'u Ulum'id-din, 2. cilt, Çeviri: Dr. Sıtkı Gülle, Huzur Yaynevi, İstanbul 1998, s.792)
Peygamber Efendimiz (Sav)'in Şemal-i Şerifi 20
Özet
Peygamber Efendimiz (sav)'in çevresindeki insanların görgü eksikliklerine rağmen gösterdiği üstün ahlak ve nezaket ele alınmaktadır. Makalede, Hz. Muhammed'in (sav) sabrı, hoşgörüsü ve insanları güzellikle eğitme çabaları ayetler ve rivayetlerle vurgulanmaktadır. Bu örnek ahlakın tüm müminler için bir rehber olduğu ortaya konmaktadır.
Önemli Noktalar
- Peygamber Efendimiz (sav), çevresindeki insanların görgü eksikliklerine karşı daima nezaket ve sabır göstermiştir.
- Kuran ayetleri, Peygamber Efendimiz'in (sav) evine giriş ve konuşma adabı konusunda müminlere rehberlik etmiştir.
- Hz. Muhammed (sav), her kesimden insanla iyi diyalog kurmuş, anlayışlı ve hoşgörülü bir tavır sergilemiştir.
- Hz. Ayşe (ra) rivayetlerine göre, Peygamber Efendimiz (sav) eşsiz bir güzel ahlaka sahiptir.
- Peygamber Efendimiz'in (sav) ahlakı, tüm müminler için örnek teşkil eden Kur'anî değerleri yansıtmaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Peygamber Efendimiz (sav)'in insanlarla iletişimde hangi ahlaki özellikleri öne çıkmıştır?
Peygamber Efendimiz (sav), insanlarla iletişimde son derece ince düşünceli, nezaketli, sabırlı, hoşgörülü ve anlayışlı bir tavır sergilemiştir. Her kesimden insanla iyi diyalog kurarak gönüllerini hoş tutmuştur.
Peygamber Efendimiz'in (sav) çevresindeki kişilere karşı sabrı nasıl tezahür etmiştir?
Peygamber Efendimiz (sav), görgü ve kültür seviyesi düşük olan kişilerin rahatsız edici tavırlarına karşı büyük bir sabır ve hoşgörü göstermiştir. Onları güzellikle uyarmış, gönüllerini almış ve emekle eğitmiştir.
Ahzab Suresi'nin 53. ayeti hangi konuda müminlere öğüt vermektedir?
Ahzab Suresi'nin 53. ayeti, müminlerin Peygamber Efendimiz'in (sav) evlerine rastgele girmemeleri, yemek vaktini beklememeleri ve yemeği yedikten sonra uzun söze dalmadan dağılmaları gerektiğini öğütlemektedir. Bu, Peygamber'e eziyet vermemek adına bir adab kuralıdır.
Hz. Ayşe (ra) Peygamber Efendimiz'in (sav) ahlakını nasıl tanımlamıştır?
Hz. Ayşe (ra), Resulullah'tan daha güzel ahlaka sahip hiç kimse olmadığını belirtmiştir. Ashabından veya ailesinden biri seslendiğinde 'Buyurun' diye karşılık verdiğini ve Allah'ın ona 'Sen yüksek bir ahlak üzeresin' buyurduğunu ifade etmiştir.
Peygamber Efendimiz'in (sav) güzel ahlakı müminler için neden bir örnektir?
Peygamber Efendimiz'in (sav) güzel ahlakı, nezaketi, sabrı, hoşgörüsü ve insanları eğitmedeki titizliği, tüm müminler için Kur'anî değerlerin yaşanması açısından çok güzel bir örnektir. O'nun tavırları, iman ahlakının pratik bir uygulaması olarak görülmektedir.
