"Müminlerin güzel ahlakı 2" belgeselinden.
Tartışıp Çekişmemek
Kuran'da insan nefsindeki tartışmaya olan eğilim şöyle haber verilir:
“İnsan her şeyden çok tartışmacıdır.” (Kehf Suresi, 54)
Bazı insanların tartışmalarındaki amaç, farklı fikirleri değerlendirmek değildir. Sadece ve sadece nefsani bir karşı çıkma hissidir. Bu gibi tartışmalarda hiç kimse karşı tarafın fikrini değerlendirip doğruyu bulmaya çalışmaz. Yalnızca kendi fikrini galip getirmeye ve karşı tarafı ezmeye çalışır. Nefsânî her tartışmanın yüksek bir ses tonunda, gerilmiş yüz ifadeleriyle geçmesi ve hatta kimi zaman kavgaya dönmesinin nedeni budur. En akılsızca olanı ise, bazı kişilerin hakkında hiçbir bilgileri olmayan konularda tartışmalarıdır. Bir ayette konuya şöyle dikkat çekilir:
“İşte sizler böylesiniz. Hakkında bilginiz olan şeyi de tartıştınız ama hiç bilginiz olmayan bir konuda ne diye tartışıp duruyorsunuz? Oysa Allah bilir, sizler bilmezsiniz.” (Ali İmran Suresi, 66)
Şeytan, insanları Allah'ın hak yolunda saptırmak ve tüm hayatlarını gaflet içinde geçirmelerini sağlamak için elinden geldiğince tartışmayı körükler ve yaygınlaştırır. Cedelleşmeyi insanlara hoş ve güzel gösterir. Müminler ise birlik, beraberlik ve kardeşlik ruhunun zedelenmesine yol açabilecek her türlü tartışma ve çekişmeden kaçınırlar.
İman eden bir insanın kendi nefsini diğer kardeşlerinden üstün tutmak gibi bir çabası olmaz. Çünkü kibirli değildir ve dolayısıyla bir fikri sırf kendine ait olduğu için körü körüne savunmak gibi basit bir tavır göstermez. Salih bir mümin bir başka mümin ile fikir ayrılığına düştüğünde kendi fikrini açıklar ama karşısındakinin fikrini de çok iyi dinler. Sonra da Kuran'da emredildiği gibi güzel olan söze uyar. Yani Kuran'ın hakemliği doğrultusunda hak olan neyse ona tabi olur. Kendi fikri yanlış ise bu konuda ısrarcı davranmaz. Her zaman öğüt ve hatırlatmaya açık uzlaşmacı bir yapısı vardır. Çünkü öğüt almanın müminlere fayda getireceğini bilir.
“Sen öğüt verip hatırlat. Çünkü gerçekten öğütle-hatırlatma müminlere yarar sağlar.” (Zariyat Suresi, 55)
